IBAN деген не
IBAN — банк шотының халықаралық нөмірі. Қазақстанда ол 20 таңбадан тұрады және KZ әріптерінен басталады. Одан кейін екі бақылау цифры, банктің үш таңбалы коды және шоттың өз нөмірі келеді.
IBAN картаға емес, шотқа тиесілі. Бір шотқа бірнеше карта шығарылуы мүмкін, ал карта нөмірі IBAN-мен сәйкес келмейді. IBAN сұралса, картаның бетіндегі 16 цифр жарамайды.
IBAN ішіндегі банк коды деректеменің шотыңыз ашылған банкке тиесілі екеніне көз жеткізуге көмектеседі. Өтінімде БСК бөлек сұралса, оны IBAN тұрған жерден, шот деректемелерінен алыңыз.
IBAN-ды қайдан табуға болады
Деректемені банк қосымшасынан көшіріп алған сенімдірек: қолмен тергенде таңбаны өткізіп алу не орнын ауыстыру оңай. Нөмірді көшіргеннен кейін түпнұсқамен салыстырыңыз: кейде онымен бірге артық бос орын немесе мәтіннің бір бөлігі ілесіп кетеді. Қосымша болмаса, басқа нұсқалардың кез келгені жарайды.
- банктің мобильді қосымшасында: керекті шотты не картаны ашып, деректемелер бөлімін табыңыз;
- компьютердегі интернет-банкте, шот туралы мәліметтерде;
- шоттың үзінді көшірмесінде, онда IBAN әдетте құжаттың басында тұрады;
- шот ашу шартында немесе банк беретін деректемелер туралы анықтамада;
- жеке басыңызды растағаннан кейін банк бөлімшесінде немесе қолдау қызметінде.
Деректемені қалай тексеру керек
Бақылау цифрлары қалған таңбалардан есептеледі, сондықтан бір таңбадағы қате әдетте нөмірді жарамсыз етеді. Алайда басқа біреудің дұрыс IBAN-ын қойып жіберсеңіз, мұндай тексеру қатені байқамайды. Сондықтан деректемені тармақ бойынша салыстырыңыз:
- алғашқы екі әріп — KZ;
- бос орынсыз барлығы 20 таңба;
- шот иесі — туысыңыз не ұйым емес, өзіңіз;
- шоттың валютасы — теңге;
- шот жабылмаған, онда тыйым мен бұғаттау жоқ.
Жиі кездесетін қателер
Шотқа түсудегі көп қиындық деректемедегі ұсақ-түйектен басталады. Өтінімді жібермес бұрын IBAN-ды төрт таңбадан бөліп дауыстап оқыңыз, сонда өткізіп алған таңба байқалады. Өзіңізде мына қателердің бірі жоқ па, тексеріңіз:
- IBAN орнына карта нөмірі көрсетілген;
- 0 цифрының орнында O әрпі тұр немесе керісінше;
- бұрынғы, жабылған шоттың IBAN-ы көшірілген;
- толықтыруға шектеуі бар депозит шоты таңдалған;
- «тезірек болады» деп деректеме туысыңыздан алынған.
Қатені шартқа қол қойғаннан кейін байқасаңыз, «Байланыс» бетіндегі ресми арналар арқылы қолдау қызметіне бірден хабарлаңыз. Жоқ шотқа жіберілген аударым әдетте жіберушіге қайтарылады, бірақ бұған уақыт кетеді.
IBAN және қауіпсіздік
IBAN өз бетінше ақшаға қол жеткізуге мүмкіндік бермейді: ол арқылы шотқа тек қаражат аударуға болады. Қарыз алу үшін оны көрсету қауіпсіз.
Қауіптісі басқа: SMS-кодтар, PIN, CVV және банк қосымшасының құпиясөздері. Ақшаны шотқа түсіру үшін олар МҚҰ-ға да, банкке де керек емес, оларды айтуды сұрау көбіне алаяқтық әрекетін білдіреді. Мұндай өтініш МҚҰ атынан келсе, әңгімені тоқтатып, ақпаратты «Байланыс» бетіндегі ресми арналар арқылы тексеріңіз.